Kategori: Makaleler

Gardiyanlık Yaş Sınırı Kaçtır? Bir Hikaye Üzerinden Yıllar önce, Ankara’nın sıcak bir yaz gününde, çocukluk arkadaşım Berk ile sokak arasında koşarken birden dikkatimi çeken bir şey oldu. Berk’in annesi, o zamanlar mahalledeki en “ciddi” kişiydi. Herkesin saygı duyduğu, ama aynı zamanda herkesin biraz da korktuğu bir kadındı. Çünkü o, bir gardiyandı. Elbette o zamanlar biz çocukken, gardiyanlık bizim gözümüzde sadece bir “büyüklere ait” meslek gibi görünüyordu. Ama zaman geçtikçe, bu mesleğin hayatımızda nasıl bir yer edineceğini tahmin edemezdik. Gardiyanlık, hepimiz için bir tür gizemli bir meslekti. Ama zamanla, birçoğumuz bu mesleği keşfettikçe, yaş sınırı, başvuru koşulları, eğitim süreci gibi detayların…

Fuar İzmir: Kalabalıkların Arasında Kaybolmak ve Bir Sorunun Peşinden Gitmek İzmir’e, aslında çok da yakın olduğum Kayseri’den, o kadar zaman sonra gitmek zor bir karardı. Geçen sene yaz tatilinde karar verdim. Bir gün, günün sonunda nasıl olsa yazılır diye düşündüğüm planları bir kenara bırakıp, İzmir’de yapılacak bir fuar var mı diye araştırmaya başlamıştım. Fuar İzmir’in kaç kişilik olduğunu öğrenmeye çalışırken, içinde kaybolacağım kadar büyük bir kalabalığın olduğu bir dünyada olmak fikri beni heyecanlandırmıştı. Ya da belki de korkutmuştu. Ne olurdu ki? Kaybolmak belki de bana yeniden başlamamı sağlayacak, belki de bir çıkış yolu olacaktı. Belki de yıllardır hapsolduğum Kayseri sokaklarından…

Frenkli Nedir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Frenkli, Türk toplumunda özellikle İstanbul gibi büyük şehirlerde sıkça karşılaşılan ve zaman zaman olumsuz bir anlam taşıyan bir terimdir. Bu kelime, Batılı, şehirli, modern ya da bazen “yabancı” bir kimlik ile ilişkilendirilen bireyler için kullanılır. Ancak, “Frenkli” olmanın ne anlama geldiği, aslında toplumdaki toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet anlayışlarıyla sıkı sıkıya bağlantılıdır. Bu yazı, “Frenkli nedir?” sorusunu toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden ele alacak, sokakta, işyerinde ve toplu taşımada karşılaştığım farklı gözlemlerle bu terimi günlük hayata nasıl entegre ettiğimi anlatacak. Frenkli: Terim ve İmajın Dönüşümü Frenkli…

İz Düşümü Nedir Felsefe? Bir insanın hayatındaki küçük kararların, görünmez bir şekilde geleceğe yansımasını hiç düşündünüz mü? Sabah kahvenizi şekersiz mi içtiniz, yoksa tatlı mı tercih ettiniz? Küçük bir tercih gibi görünen bu eylem, belki de başkalarının hayatında farkında olmadığınız bir etki yaratıyor. İşte felsefede “iz düşümü” kavramı, varlıkların, eylemlerin ve düşüncelerin dünyada bıraktığı izleri, yansımaları ve sonuçları sorgular. Bu kavram, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektifleriyle incelendiğinde, insan deneyiminin derinliklerine dair ilginç sorular ortaya çıkarır. Etik Perspektifinden İz Düşümü Etik, doğru ve yanlışın, iyi ve kötünün tartışıldığı alandır. İz düşümü kavramı etik açıdan, eylemlerimizin sonuçlarını ve başkalarına yansıyan etkilerini anlamamıza…

Giriş: Toplumsal Perspektiften Bir Merak Hayatın içinde dolaşırken fark etmeden gözlemlediğimiz bir çok detay var; bazen bir sokakta yürürken, bazen bir ofis toplantısında, bazen de sosyal medya akışında… Ben, bu gözlemlerimi toplumsal yapıların birey üzerindeki etkilerini anlamaya çalışan biri olarak paylaşmak istiyorum. Belki de sizin de merak ettiğiniz bir soru vardır: “İzometrik kaç derece?” Teknik olarak bir çizim ya da grafik perspektifi sorusu olsa da, sosyolojik bakış açısıyla düşündüğümüzde bu soru, dünyayı nasıl algıladığımız ve toplumsal normların bu algıyı nasıl şekillendirdiği ile de ilişkilendirilebilir. Bu yazıda, izometrik kavramın teknik ve metaforik anlamlarını tartışacak, ardından toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler…

Motorda Gaz Açmak Ne Demek? Bütün hayatım boyunca motosikletle uğraşan biri olmasam da, motorun nasıl çalıştığını ve gaz açmanın ne anlama geldiğini anlamak için birçoğumuzun yola çıkarken deneyimlediği duyguları gözlemledim. Aslında, motosiklet kullanmanın, gaz açmanın ya da hızlanmanın, ekonomi gibi karmaşık bir konuyu anlamaktan çok da farklı olmadığını fark ettim. Bu yazıda, motorla ilgili en temel eylemlerden biri olan gaz açmayı, hem pratikte hem de teoride nasıl bir şey olduğunu, motosikletin içsel mantığıyla birlikte inceleyeceğiz. Ama her şeyden önce, bu meseleye biraz insan hikâyesi katmak gerek. Gaz Açmak: Hız ve Kontrolün İnce Dengeyi Ankara’da büyüdüm ve o dönemlerde motosikletlere olan…

İtibar Etmek: Felsefi Bir Yolculuk Bir sabah kahvenizi yudumlarken, gözünüz sosyal medyada yükselen bir tartışmaya takılır. Bir paylaşım, binlerce beğeni almış, kimileri desteklemiş, kimileri eleştirmiştir. Bu noktada kendinize sorarsınız: “Birine gerçekten itibar etmek ne demek?” İtibar etmek, sadece saygı göstermek mi, yoksa daha derin bir etik ve epistemik sorumluluk mu gerektirir? Bu soru, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden bakıldığında insan deneyiminin merkezinde duran bir meseleye işaret eder. İtibarın Etik Boyutu Etik felsefe, doğru ile yanlışın sınırlarını, erdem ve sorumlulukları tartışır. İtibar etmek, bu bağlamda bir etik eylemdir; bir kişinin değerini, davranışlarını ve niyetlerini değerlendirirken, kendi ahlaki pusulanızla yönelirsiniz. Aristoteles, erdem…

1 Mol Kaç Atom İçerir? Küresel ve Yerel Açısından Bir Bakış Mol kavramı, kimyanın temel taşlarından biridir, ancak çoğu zaman gündelik dilde ya da hatta derslerde yeterince derinlemesine açıklanmaz. Genellikle laboratuvarlarda, hesaplamalarda, hatta market alışverişi yaparken bile karşımıza çıkar, ama 1 mol gerçekten ne anlama geliyor? Hadi gelin, bu önemli kimyasal birimi, global ve yerel perspektiflerden nasıl değerlendirebileceğimize bakalım. Mol Nedir? Başlangıç olarak, molün ne olduğunu anlamamız gerek. 1 mol, Avogadro sayısı kadar, yani yaklaşık 6.022 x 10²³ tane öğe (atom, molekül, iyon vs.) içerir. Bu sayıyı tanımlamak oldukça zor olabilir, ama bu sayede kimyacılar, çok küçük ve çok büyük…

Neyin İzomeri Yoktur? – Siyaset Bilimi Perspektifiyle Güç, Kurum ve Meşruiyet Güç ilişkilerini gözlemleyen biri için siyaseti anlamak, bazen kimyanın dünyasındaki izomerler kadar karmaşık ve çelişkili bir tablo çizer. Düşünsenize: aynı güç kaynakları, aynı kurumlar ve aynı yurttaş kitlesiyle farklı düzenler inşa edebilirsiniz. Ama bazı kavramlar vardır ki, tıpkı kimyadaki izomerler gibi başka bir versiyonu, başka bir biçimi yoktur. Peki, siyasette “neyin izomeri yoktur”? Bu soruyu tartışırken, güç, meşruiyet ve katılım ekseninde analiz yapabiliriz. İktidar ve Meşruiyet: Tekil Bir Kavramın Evrimi İktidar, Max Weber’in tanımıyla “başkalarını kendi iradeniz doğrultusunda yönlendirme kapasitesi” olarak öne çıkar. Ancak her iktidar biçiminin meşruiyeti vardır;…

Şükürler Olsun Ne Cevap Verilir? Geleceğe Dönük Bir Bakış Ankara’da, 28 yaşında, teknolojiyle iç içe bir yaşam süren bir genç olarak, hayatımın her yönü teknolojiyle şekilleniyor. Geleceğe yönelik düşüncelerim, bazen heyecan verici olabiliyor, bazen de kaygılara yol açıyor. Teknolojinin hızla değişen doğası, bana sürekli bir “Ya şöyle olursa?” sorusu sorduruyor. Günlük yaşamda sıkça duyduğumuz “Şükürler olsun” ifadesi, aslında hayatımızdaki küçük mucizelere olan minnettarlığımızı gösteriyor. Peki, bu ifadeye 5-10 yıl sonra nasıl bir cevap vereceğiz? Geleceğin dünyasında “Şükürler olsun” dediğimizde, gerçekten neler olacak? Şükürler Olsun Ne Cevap Verilir? Gelecekteki Teknoloji ve İnsan İlişkisi Teknolojinin geleceği, hayatımızı dönüştürme potansiyeline sahip. Her şeyin…